Werkvormen voor participatie

Alle werkvormen:

Argumentenkaart

Een argumentenkaart is een werkvorm waarmee je argumenten overzichtelijk in kaart brengt. Door ze te ordenen in een diagram krijg je beter zicht op de logica, onderbouwing en samenhang van verschillende standpunten.

Burgerbegroting

Een burgerbegroting is een vorm van participatie waarbij mensen meebeslissen over hoe een deel van het overheidsgeld, het publieke budget, wordt besteed. Burgers kunnen voorstellen indienen en aangeven welke uitgaven zij het belangrijkst vinden.

Burgerberaad

Een burgerberaad is een werkvorm waarin een (grote) groep mensen samen een advies maakt over een ingewikkelde (beleids)opgave.

Burgeronderzoek

Bij een burgeronderzoek nemen burgers zelf het initiatief om onderzoek te doen naar een onderwerp dat hen raakt. Zo krijgen zij meer grip op de situatie.

Burgerpanel

Een burgerpanel is een vaste groep inwoners die door de overheid (veelal gemeente) regelmatig wordt geraadpleegd over beleid, plannen of maatschappelijke thema’s. Het is een efficiënte manier om snel inzicht te krijgen in wat er leeft in de samenleving.

Burgertoets

Een burgertoets is een groep gelote burgers die samen een beleidsvoorstel beoordelen. Ze bespreken wat wel en niet werkt en geven gezamenlijk advies aan de overheid.

(Lagerhuis)debat

Een Lagerhuisdebat is een interactieve participatievorm geïnspireerd op het debat in parlementaire kamers, waarbij verschillende belanghebbenden met uiteenlopende meningen samenkomen om een onderwerp grondig te bespreken en af te wegen.

Digitale enquête

Een enquête is een vragenlijst om snel en efficiënt informatie en meningen op te halen.

(Straat)enquête

Een enquête is een vragenlijst om snel en efficiënt informatie en meningen op te halen.

Focusgroep

Een focusgroep is een bijeenkomst waarin een kleine groep deelnemers onder begeleiding van een gespreksleider in gesprek gaat over een specifiek onderwerp.

Hackathon

Een hackathon bij participatie is een intensieve, vaak korte bijeenkomst waarin diverse belanghebbenden, zoals burgers, experts, ondernemers en beleidsmakers, samenwerken om in een creatieve en innovatieve setting oplossingen te bedenken voor maatschappelijke vraagstukken of beleidsuitdagingen.

Informatie- en inspraakbijeenkomst

Een informatiebijeenkomst is een veel ingezet communicatiemiddel binnen participatieprocessen. Het helpt om betrokkenen duidelijk en (hopelijk tijdig) te informeren en draagt zo bij aan transparantie en vertrouwen.

Inloopspreekuur

Een inloopspreekuur is een informele bijeenkomst waar mensen zonder afspraak kunnen binnenlopen om iets te bespreken met een professional, zoals een beleidsmaker of bestuurder. Het is bedoeld om direct, laagdrempelig contact mogelijk te maken over onderwerpen die hen raken.

Internetconsultatie

Internetconsultatie is een participatiemiddel dat verplicht is bij het opstellen van nationale wetten en regels . Via de website internetconsultatie.nl kunnen mensen hun mening geven over nieuwe nationale wetten en regels, voordat ze definitief worden.

Intern panel

Een panel van collega’s binnen het ministerie dat samenkomt om tijdens een open gesprek (onder begeleiding van een professional) hun mening te delen over een onderwerp.

Interviews

Interviews zijn een goede manier om in participatietrajecten dieper in te gaan op ervaringen, kennis of zorgen van mensen die direct te maken hebben met beleid of projecten.

Issue-analyse

Een issue-analyse brengt in participatieprocessen externe omstandigheden en contexten rond gevoelige thema’s, conflicterende ontwikkelingen en historisch bepaalde vooroordelen in kaart.

Joint Fact Finding

Joint Fact Finding is een manier van feitenonderzoek, gezamenlijk uitgevoerd door meerdere partijen die bij een beleidsopgave betrokken zijn. Het wordt ingezet als kennis ontbreekt of als er interpretatieverschillen zijn die tot conflicten kunnen leiden.

Keukentafelgesprekken

Keukentafelgesprekken zijn persoonlijke, vaak informele gesprekken tussen een deelnemer van een participatieproces en een medewerker of vertegenwoordiger van een organisatie, zoals een gemeente of zorginstelling.

Klankbordgroep

Een klankbordgroep bestaat uit vertegenwoordigers die namens verschillende belanghebbenden hun stem laten horen. Ze geven feedback op plannen of beleid en denken mee met de organisatie of overheid.

Mini-burgerberaad

Een burgerberaad is een werkvorm waarin een (grote) groep mensen samen een advies maakt over een ingewikkelde (beleids)opgave.

Moreel beraad

Een moreel beraad is een verdiepende gespreksvorm rondom een ethisch dilemma of morele vraag.

Online participatie-platform

Een online participatieplatform is een digitaal hulpmiddel om burgers en andere belanghebbenden te betrekken bij beleid, besluitvorming of projecten. Het biedt een centrale plek waar mensen op elk moment en vanaf elke locatie kunnen meedenken, meepraten of hun mening geven.

Participatieve-waarde evaluatie (PWE)

Met een Participatieve Waarde Evaluatie kun je onderzoeken wat (grote groepen) burgers belangrijk vinden. In een online omgeving kruipen burgers in de rol van beleidsmaker.

Pop-Up Event

Pop-up events zijn tijdelijke, vaak verrassende en laagdrempelige bijeenkomsten of activiteiten die op onverwachte plekken plaatsvinden om mensen actief te betrekken bij een project, beleid of plan.

Praat mee met de overheid (POL.is)

POL.is is een open-source platform dat wordt ingezet om op een schaalbare en deliberatieve manier publieke meningen te verzamelen en te analyseren. Het wordt gebruikt door overheden en maatschappelijke organisaties om consensus te bereiken over complexe vraagstukken.

Serious game (beleidssimulatiespel)

Een beleidssimulatiespel is een interactieve participatiemethode waarbij belanghebbenden op een speelse en gestructureerde manier kennismaken met complexe beleidsvraagstukken en de gevolgen van verschillende keuzes zelf ervaren.

Straatgesprekken

Straatgesprekken zijn een participatiemethode waarbij vertegenwoordigers van een organisatie, gemeente of projectteam direct in contact treden met mensen in hun eigen leefomgeving.

Stadsreferendum

Een referendum is een democratische methode waarbij burgers rechtstreeks hun mening kunnen geven over een specifiek voorstel, wet of beleidsvraagstuk.

Stakeholderanalyse

Met een stakeholderanalyse kun je identificeren wie belanghebbenden zijn bij een beleidsvraagstuk of -besluit, en wat hun belangen zijn. Dit doe je door te beschrijven wie de belanghebbenden zijn, wat hun belangen zijn en over welke invloed en middelen zij beschikken.

Stemtools

Stemtools zijn digitale of fysieke hulpmiddelen die binnen participatieprocessen worden ingezet om de mening, voorkeur of keuze van deelnemers te verzamelen.

Uitnodiging op het ministerie

Nodig mensen uit voor een ‘gesprek aan huis’ op je eigen werklocatie. Ga met een, voorafgaand afgesproken en met elkaar gedeelde, agenda gericht het gesprek aan met je gasten. Ook collega's kunnen (voor een deel) aansluiten en bijdragen aan het gesprek.

Veldbezoek

Een veldbezoek (ook wel: werkbezoek) is een manier om samen met betrokkenen een plek te bezoeken die belangrijk is voor een beleidsvraagstuk. Dat maakt beleid concreet en helpt om elkaar beter te begrijpen.

Veldonderzoek

Beleid maak je in co-creatie met de belanghebbenden. Daarvoor moet je de (belevings)wereld van die belanghebbenden leren kennen. Dat kan met veldonderzoek.

Versnellingskamer

Een versnellingskamer is een intensieve participatiebijeenkomst waarin belanghebbenden samenwerken aan concrete oplossingen voor complexe vraagstukken.

World Café

Een world café is een werkvorm waarmee je op een activerende manier deelnemers met elkaar in gesprek kunt laten gaan en tot nieuwe inzichten kunt komen.